{"id":193,"date":"2024-04-02T10:35:20","date_gmt":"2024-04-02T10:35:20","guid":{"rendered":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/?p=193"},"modified":"2024-04-09T17:46:13","modified_gmt":"2024-04-09T17:46:13","slug":"dlaczego-lewady","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/2024\/04\/02\/dlaczego-lewady\/","title":{"rendered":"Dlaczego Lewady ?Kto nie widzia\u0142 niech \u017ca\u0142uje."},"content":{"rendered":"\n

Oto w\u0142a\u015bciwe miejsce, \u017ceby opowiedzie\u0107 o maderskich lewadach (og\u00f3lnie i w moim malarstwie:)).<\/p>\n\n\n\n

Nazwa \u201elewady” pochodzi od portugalskiego czasownika levar \u201epodnosi\u0107”, \u201ezabiera\u0107”, \u201enosi\u0107” lub \u201eprowadzi\u0107”. W tym kontek\u015bcie chodzi o rozprowadzan\u0105 po wyspie wod\u0119 – \u201eagua levada\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Madera jest znana mi\u0119dzy innymi z unikatowego systemu kana\u0142\u00f3w irygacyjnych. Zosta\u0142y one wybudowane by transportowa\u0107 wod\u0119 deszczow\u0105 z p\u00f3\u0142nocnych, g\u00f3rskich stok\u00f3w na bardziej suche po\u0142udniowe tereny rolnicze. Ich konstrukcja, cz\u0119sto wykuwana r\u0119cznie w ska\u0142ach lub kopana przez ludzi podwieszanych w koszach, \u015bwiadczy o ogromnym wysi\u0142ku w\u0142o\u017conym w ich budow\u0119. Dzi\u015b lewady nie tylko pe\u0142ni\u0105 funkcj\u0119 irygacyjn\u0105. S\u0105 r\u00f3wnie\u017c s\u0105 popularnymi trasami turystycznymi, oferuj\u0105cymi malownicze i cz\u0119sto p\u0142askie, mimo g\u00f3rskiego terenu, \u015bcie\u017cki do pieszych w\u0119dr\u00f3wek.<\/p>\n\n\n\n

Ich pi\u0119kno jest ujmuj\u0105ce i od kilku lat stanowi \u017ar\u00f3d\u0142o moich inspiracji malarskich.<\/p>\n\n\n\n

Same w sobie, cho\u0107 s\u0142u\u017c\u0105 celom czysto praktycznym sta\u0142y si\u0119 najlepszym przyk\u0142adem niezamierzonego land artu. Pierwotnie bieg wody kszta\u0142towano za pomoc\u0105 zbudowanych z kamienia wst\u0119g kana\u0142\u00f3w \u200bokalaj\u0105cych wysp\u0119. Lewady nowsze budowano z betonu. Ale o dziwo wpisuj\u0105 si\u0119 uroczo w krajobraz, tworz\u0105c do\u015b\u0107 abstrakcyjne, odcinaj\u0105ce si\u0119 od zieleni wyspy wzory. Przez sw\u00f3j niewielki rozmiar nie sprawiaj\u0105 wra\u017cenia \u201ebetonozy\u201d. S\u0105 przyk\u0142adem harmonijnie wpisanej\u00a0 w przyrod\u0119 budowlanej ingerencji cz\u0142owieka.<\/p>\n\n\n\n

Pierwsze moje podej\u015bcie do lewad jako tematu malarskiego by\u0142o bli\u017csze realizmowi. Chocia\u017c dla os\u00f3b, kt\u00f3re ich nigdy nie widzia\u0142y, te obrazy mog\u0142yby wydawa\u0107 si\u0119 surrealistyczne. Czym bowiem mo\u017ce by\u0107 taka miniaturowa rzeczka i 30 cm wodospadzik przecinaj\u0105cy busz egzotycznych ro\u015blin? Tylko snem malarza. Wodna, b\u0142\u0119kitna wst\u0119ga, w kt\u00f3rej odbija si\u0119 niebo, przecinaj\u0105ca nasycon\u0105 ziele\u0144 wzg\u00f3rza z morskim horyzontem w oddali. Rzeka, g\u00f3ry, ro\u015bliny, morze w jednym. Nawa\u0142nica bod\u017ac\u00f3w. Ziele\u0144 i b\u0142\u0119kit i granat bij\u0105ce po oczach.<\/p>\n\n\n\n

Po pierwszej fascynacji tematem przysz\u0142a refleksja. Zacz\u0119\u0142am malowa\u0107 obrazy inspirowane sam\u0105 koncepcj\u0105 lewady. Nie stosowa\u0142am wiernie kolor\u00f3w, wyeliminowa\u0142am rozpraszaj\u0105ce szczeg\u00f3\u0142y . Zosta\u0142a jedynie forma. Uproszczona. W zasadzie abstrakcyjna. Lewady s\u0105 tam rozpoznawalne dla os\u00f3b wtajemniczonych. Dla tych, kt\u00f3rzy znaj\u0105 temat. Ale mam nadziej\u0119, \u017ce broni\u0105 si\u0119 bez tej wiedzy. Zapo\u017cyczona z kszta\u0142tu lewad konstrukcja formalna obrazu tworzy klimat i harmoni\u0119, kt\u00f3r\u0105 odczuwa\u0142am spaceruj\u0105c po kilometrach tych fascynuj\u0105cych maderskich szlak\u00f3w. I to jest w\u0142a\u015bnie ta \u201edusza obrazu\u201d, kt\u00f3rej nie zast\u0105pi nawet najlepiej \u201espromptowany\u201d obraz z Midjourney.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Powy\u017cej “Lewady” z pierwszego cyklu<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Powy\u017cej “Lewady” z cyklu p\u00f3\u017aniejszego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Wi\u0119kszo\u015b\u0107 “Lewad” jest dost\u0119pnych tutaj.<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Oto w\u0142a\u015bciwe miejsce, \u017ceby opowiedzie\u0107 o maderskich lewadach (og\u00f3lnie i w moim malarstwie:)). Nazwa \u201elewady” pochodzi od portugalskiego czasownika levar \u201epodnosi\u0107”, \u201ezabiera\u0107”, \u201enosi\u0107” lub \u201eprowadzi\u0107”. W tym kontek\u015bcie chodzi o rozprowadzan\u0105 po wyspie wod\u0119 – \u201eagua levada\u201d. Madera jest znana mi\u0119dzy innymi z unikatowego systemu kana\u0142\u00f3w irygacyjnych. Zosta\u0142y one wybudowane by transportowa\u0107 wod\u0119 deszczow\u0105 z […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":199,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uf_show_specific_survey":0,"_uf_disable_surveys":false,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[34,40,39,38,24],"class_list":["post-193","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog","tag-malarstwo","tag-dusza-artystyo-sztuce","tag-lewady-2","tag-lewadymadera","tag-relaks-przez-sztuke"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/193","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=193"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/193\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":260,"href":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/193\/revisions\/260"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/199"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=193"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=193"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/monika-martini-madej.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=193"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}